Quà Tết ít tiền vẫn tinh tế khi đáp đúng ba điều: đúng người, tức là món người nhận thật sự dùng; gọn gàng, tức là đóng gói sạch đẹp; và có dấu ấn riêng, tức là có một chi tiết cho thấy mình đã nghĩ tới họ. Một gói trà quê mình kèm vài dòng viết tay thường được nhớ lâu hơn hộp bánh nhập đắt tiền mà ai cũng nhận.
Cái khó của quà ít tiền không phải là thiếu món, mà là dễ trông qua loa. Phần dưới nói về cách tránh cảm giác đó, gợi ý theo từng kiểu người nhận và những món rẻ nên tránh vì chúng làm người nhận thấy mình chỉ được "cho có".
Đúng người quan trọng hơn đúng giá
Người nhận nào cũng nhận ra khi món quà được chọn riêng cho họ. Chị đồng nghiệp hay uống trà gừng mỗi chiều, nhận một gói gừng sấy ngon; anh hàng xóm sáng nào cũng pha cà phê phin trước cửa, nhận một gói cà phê rang mộc. Món không đắt, nhưng nó nói được rằng mình để ý.
Ngược lại, một hộp quà đắt mà chung chung, ai cũng có thể nhận, rất dễ bị đặt lên nóc tủ rồi biếu lại người khác. Ở nhiều nhà, những hộp bánh, chai rượu như thế đi vòng qua ba bốn nhà trong một mùa Tết.
Để chọn đúng người, cần biết vài điều nhỏ: họ uống gì, ăn gì, có con nhỏ không, có nuôi thú cưng không, đang tập thể dục gì, quê ở đâu. Những thứ này thường đã nghe được trong năm, chỉ cần ghi lại trong điện thoại khi nghe.
Khi thật sự không biết gì về người nhận, chọn món dùng được trong mấy ngày Tết: trà, mứt, hạt, bánh ít ngọt. Món "an toàn" kèm thiệp viết tay vẫn tốt hơn món đắt mà lạc lõng.
Cũng nên nói thẳng: có những chỗ quà ít tiền không phù hợp, ví dụ lần đầu ra mắt nhà bố mẹ người yêu hay đáp lễ một nhà vừa biếu mình rất trọng. Ở những chỗ đó, không nhất thiết phải đắt, nhưng nên cân đối với mức lễ của hai bên; quà quá nhẹ dễ bị hiểu là xem nhẹ mối quan hệ, dù mình không có ý đó.
Gợi ý quà ít tiền theo kiểu người nhận
Người nghiện trà. Một gói trà ngon đúng vùng nổi tiếng như trà Thái Nguyên, đóng lại vào hộp giấy kraft nhỏ.
Người uống cà phê sáng. Gói cà phê Tây Nguyên rang mộc cỡ nhỏ, ghi ngày rang.
Người hay nấu ăn. Hũ muối ớt, tiêu hạt, nước mắm ngon chiết chai nhỏ có nhãn ghi rõ.
Nhà có trẻ nhỏ. Một cuốn sách tranh, bộ tô màu, kèm bao lì xì đẹp để bé chơi.
Người trẻ sống một mình. Một ít đồ ăn Tết làm sẵn, gói mứt, bánh chưng nhỏ; thứ họ ít khi tự làm.
Người lớn tuổi. Trà, hạt sen sấy, mứt gừng ít ngọt; nói chuyện thêm vài phút khi trao.
Người thích cây cối. Một chậu cây nhỏ dễ chăm, hoặc túi hạt giống rau thơm.
Đồng nghiệp cả phòng. Túi quà nhỏ giống nhau, mỗi túi một tấm thiệp ghi tên riêng.
Người xa quê. Một món đặc sản quê họ, dù chỉ là gói bánh tráng hay hũ mắm nhỏ.
Đóng gói gọn gàng: nơi quà ít tiền thắng hoặc thua
Món quà nhỏ đựng trong túi nilon siêu thị và cùng món đó đặt trong túi giấy kraft, buộc dây gai, cài một nhánh lá khô, là hai món quà khác nhau trong mắt người nhận. Khoản tiền cho phần gói không đáng bao nhiêu, nhưng nó quyết định món quà được nhìn như thế nào.
Cách gói đơn giản mà đẹp: giấy kraft hoặc giấy màu trơn, một loại dây duy nhất như dây gai hay ruy băng đỏ, một chi tiết tự nhiên như nhánh lá, cành thông khô, quả quất nhỏ. Không cần nơ to, không cần nhiều màu.
Món tự chiết, tự đóng như trà, cà phê, muối ớt thì nhãn là chỗ ăn điểm: một nhãn nhỏ viết tay ghi tên món, ngày đóng, cách dùng hay bảo quản. Vừa gọn, vừa an toàn cho người nhận, vừa cho thấy sự cẩn thận.
Tránh tận dụng hộp quà cũ còn in chữ khác hẳn món bên trong; người nhận mở ra sẽ thấy hụt hẫng. Hộp đẹp dùng lại được, nhưng nên dán lại bằng giấy trơn.
Món rẻ nên tránh vì dễ bị coi là qua loa
Bánh kẹo không rõ nguồn. Rẻ mà không nhãn, không hạn dùng là món ít ai dám ăn.
Hàng khuyến mãi còn tem tặng kèm. Người nhận thấy ngay mình được "chia lại" quà.
Món biếu lại còn thiệp của người khác. Lỗi kinh điển ngày Tết, kiểm kỹ trước khi đóng gói.
Đồ trang trí nhựa rẻ tiền. Thường thành rác sau mùa Tết.
Lịch, sổ in quảng cáo. Đồ tặng kèm của công ty, không phải quà.
Món sắp hết hạn. Mua rẻ vì sắp hết hạn là lý do không nên tặng.
Gói quà quá cầu kỳ so với món. Hộp to, giấy bóng, nơ lớn mà bên trong nhỏ xíu gây cảm giác bị lừa.
Quà "đại trà" cho người thân. Người càng thân càng cần món chọn riêng, dù nhỏ.
Những thứ không tốn tiền mà làm quà có giá
Thiệp viết tay. Vài dòng nhắc một kỷ niệm chung trong năm đáng giá hơn mọi câu chúc in sẵn.
Gọi đúng tên, đúng xưng hô. Nhầm tên con, nhầm vai vế là lỗi người nhận nhớ lâu.
Trao tận tay. Gửi qua người khác thì giá trị cảm xúc giảm đi một nửa.
Chọn đúng lúc. Trước Tết vài ngày, khi người nhận còn kịp dùng, tốt hơn sát giao thừa.
Ngồi lại vài phút. Với người lớn tuổi, cuộc trò chuyện là phần quà chính.
Giải thích món quà. Một câu "trà này quê em, nhà em uống quen" làm món quà có câu chuyện.
Nhớ lại phản hồi năm trước. Năm ngoái họ khen món nào thì năm nay tặng tiếp hoặc tặng kiểu tương tự.
Giúp một việc thay vì tặng thêm món. Phụ dọn nhà, chở đi chợ Tết, sửa giúp cái gì đó cho người già.
Câu hỏi thường gặp
Quà Tết ít tiền có bị coi là keo kiệt không?
Không, nếu món được chọn đúng người, đóng gói gọn gàng và có dấu ấn riêng như thiệp viết tay. Người nhận để ý sự chăm chút nhiều hơn giá tiền.
Quà Tết rẻ mà ý nghĩa cho đồng nghiệp là gì?
Túi quà nhỏ giống nhau gồm trà, mứt hoặc cà phê, mỗi túi có thiệp ghi tên riêng. Đều tay giữa mọi người quan trọng hơn món to.
Có nên tự chiết trà, cà phê ra gói nhỏ làm quà không?
Được, nếu dùng túi hoặc hộp sạch, kín, có nhãn ghi tên món, ngày đóng và cách bảo quản. Đây là cách làm quà nhỏ mà vẫn chỉn chu.
Quà Tết cho người lớn tuổi ít tiền nên chọn gì?
Trà, hạt sen sấy, mứt gừng ít ngọt, món đặc sản quen thuộc. Quan trọng hơn món quà là trao tận tay và ngồi trò chuyện với họ một lúc.
Biếu lại quà người khác tặng có được không?
Được nếu món còn nguyên, còn hạn, hợp với người nhận mới và đã gỡ hết thiệp, tem của người tặng trước. Không nên biếu lại cho người quen chung với người đã tặng mình.
Gói quà Tết đẹp mà không tốn nhiều tiền thế nào?
Dùng giấy kraft hoặc giấy trơn, một loại dây như dây gai hay ruy băng đỏ và một chi tiết tự nhiên như nhánh lá khô. Đơn giản, đồng bộ trông đẹp hơn nhiều màu nhiều nơ.
