Mới chuyển việc, một món quà nhỏ hoặc lời chúc tới sếp cũ là cách giữ quan hệ đẹp, nhất là khi sếp cũ đã dạy mình nhiều. Còn với sếp mới, năm đầu chỉ nên góp chung cùng phòng và gửi thiệp, chưa nên biếu riêng. Thời điểm và cách nói đi kèm quan trọng hơn giá trị món quà.
Chuyển việc giữa năm, tới Tết là lúc khó xử: bên cũ đã rời, bên mới chưa quen. Không biếu sợ bị coi là quên ơn, biếu thì sợ bị nghĩ là còn muốn quay lại, hoặc muốn lấy lòng chỗ mới. Người làm hành chính lâu năm đã thấy cả hai kiểu sai.
Bài này đi qua những câu hỏi cần trả lời trước, cách biếu sếp cũ cho khéo, cách cư xử với sếp mới năm đầu, và mấy tình huống khó: nghỉ không vui, sang công ty đối thủ, sếp cũ trở thành đối tác.
Vì sao vẫn nên nhớ tới sếp cũ?
Trong nghề nghiệp, sếp cũ là người hiểu năng lực của mình rõ nhất. Họ là người được gọi khi công ty mới cần tham chiếu, là người giới thiệu cơ hội khi có việc hợp, là người có thể cùng làm lại ở một chỗ khác sau vài năm. Một lời chúc Tết mỗi năm là cách giữ sợi dây đó nhẹ nhàng, không cần dịp gì đặc biệt.
Quan trọng hơn, nhiều người đã học được nghề từ một người sếp. Cảm ơn người đó dịp cuối năm, khi mình đã không còn lợi ích gì từ họ, là lời cảm ơn thật nhất. Sếp cũ thường nhận ra điều đó, và quý nó hơn những món quà nhận được khi mình còn là nhân viên.
Món quà cho sếp cũ vì vậy nên nhẹ về giá trị, nặng về ý. Một gói trà, một cuốn sách hợp sở thích, một chậu cây nhỏ, kèm vài dòng viết tay. Quá to lại thành khó hiểu: sếp cũ sẽ tự hỏi mình muốn gì.
Nếu không còn giữ liên lạc thân, một tin nhắn chúc Tết riêng, có nhắc một kỷ niệm làm việc cùng, cũng đủ.
Ba câu tự hỏi trước khi biếu sếp cũ
Trả lời thật ba câu này là biết nên gửi quà, gửi thiệp, hay chỉ nhắn tin.
- Mình nghỉ trong hoàn cảnh nào? Nghỉ êm, có lời chào, có bàn giao tử tế thì quà nhỏ là tự nhiên. Nghỉ căng thẳng thì một lời chúc ngắn là đủ, quà có khi làm người kia khó xử.
- Chỗ mới có liên quan tới chỗ cũ không? Nếu chỗ mới là đối thủ, khách hàng hay nhà cung cấp của chỗ cũ, quà dễ bị hiểu thành chuyện làm ăn; nên giữ ở mức lời chúc.
- Mình muốn cảm ơn điều gì? Có điều cụ thể để cảm ơn thì viết ra. Không có thì có lẽ một lời chúc chung là đủ.
Biếu sếp cũ cho khéo
Gửi trước Tết, không cần hẹn gặp. Một gói quà nhỏ gửi tới văn phòng hoặc trao khi tiện ghé; đừng hẹn riêng khiến người kia phải sắp lịch.
Quà nhẹ, có chọn lựa. Trà, cà phê, sách, chậu cây nhỏ, đặc sản quê; tránh quà đắt.
Thiệp viết tay nhắc một kỷ niệm. Dự án làm cùng, lần được sếp chỉ cho cách xử lý, lời khuyên lúc mình mới vào nghề.
Không nhắc chuyện công ty cũ. Không hỏi thăm lương thưởng, nhân sự, không kể chuyện chỗ mới hơn chỗ cũ.
Không nhờ vả trong cùng tin nhắn. Muốn xin thư giới thiệu thì để dịp khác, đừng gửi kèm lời chúc Tết.
Nhớ cả đồng nghiệp cũ thân thiết. Một hộp bánh cho cả phòng cũ, gửi kèm lời chúc chung; cả phòng nhớ mình hơn.
Giữ nhịp hằng năm. Tết nào cũng một lời chúc là đủ để quan hệ không đứt; không cần năm nào cũng quà.
Chọn quà mang ý chúc cho sếp cũ đã nâng đỡ mình. Chậu cây xanh, vật trang trí nhỏ mang ý hanh thông, bình an là lựa chọn quen thuộc; có thể tham khảo các mẫu ở QuaTetPhongThuy.com.
Với sếp mới: năm đầu nên làm gì?
Hỏi nếp của phòng. Hỏi đồng nghiệp lâu năm mọi năm có góp quà chung không, mức bao nhiêu.
Góp chung, không biếu riêng. Năm đầu biếu riêng dễ bị hiểu là muốn lấy lòng, nhất là khi còn đang thử việc.
Gửi thiệp riêng ngắn. Cảm ơn sếp đã hướng dẫn trong những tháng đầu; chừng đó là đủ.
Tránh quà khi đang thử việc hoặc chờ đánh giá. Quà trùng thời điểm xét duyệt dễ bị đọc sai, cả bởi sếp lẫn đồng nghiệp.
Đọc quy định công ty mới. Nhiều nơi có quy định về quà giữa nhân viên và quản lý; nhân viên mới hay bỏ qua.
Quan sát năm đầu, quyết năm sau. Xem sếp nhận quà thế nào, có nói gì trong buổi tất niên; năm sau mình biết nên làm ra sao.
Góp sức cho buổi tất niên. Nhận phụ trang trí, lo hậu cần cho buổi tất niên phòng; đó là cách hoà nhập tốt hơn quà riêng.
Những tình huống khó
Nghỉ việc không vui. Nếu chia tay với sếp cũ trong căng thẳng, Tết không phải dịp để làm hoà bằng quà. Một tin nhắn chúc Tết ngắn, lịch sự, không nhắc chuyện cũ là đủ, và chỉ gửi nếu mình thật lòng muốn. Không gửi gì cũng không sao.
Sang công ty đối thủ. Quà tặng sếp cũ khi mình đang làm cho đối thủ dễ bị hiểu sai, có khi làm sếp cũ khó ăn nói với công ty họ. Chỉ nên gửi lời chúc qua tin nhắn cá nhân, không gửi quà tới văn phòng cũ.
Sếp cũ trở thành đối tác hoặc khách hàng. Từ lúc này quan hệ là quan hệ công việc giữa hai công ty; quà Tết theo quy định của công ty mình và công ty họ, như với mọi đối tác khác. Nếu vẫn muốn gửi lời cảm ơn cá nhân, tách riêng thành một tấm thiệp, không kèm quà giá trị.
Sếp cũ vừa nghỉ hưu hoặc rời công ty. Đây lại là lúc một món quà nhỏ ý nghĩa nhất. Người vừa rời vị trí thường nhận ít quà hơn hẳn, và họ nhớ ai vẫn còn nhắc tới mình.
Câu hỏi thường gặp
Đã nghỉ việc có nên biếu quà Tết sếp cũ không?
Nên nếu nghỉ êm và sếp cũ đã giúp mình nhiều, với một món nhỏ kèm thiệp viết tay. Nếu chỗ mới là đối thủ hoặc nghỉ không vui, một lời chúc qua tin nhắn là đủ.
Nhân viên mới có nên biếu riêng sếp quà Tết?
Năm đầu không nên. Tham gia quà chung của phòng nếu có và gửi một tấm thiệp cảm ơn ngắn. Quà riêng lúc đang thử việc hay chờ đánh giá rất dễ bị hiểu sai.
Quà Tết cho sếp cũ nên chọn gì?
Những món nhẹ về giá trị, nặng về ý như trà, cà phê, sách hợp sở thích, chậu cây nhỏ, đặc sản quê. Kèm vài dòng nhắc một kỷ niệm làm việc cùng.
Sếp cũ giờ là khách hàng thì tặng quà thế nào?
Coi như một đối tác, theo quy định quà tặng của cả hai công ty. Lời cảm ơn cá nhân có thể gửi riêng bằng thiệp, không kèm quà có giá trị.
Có nên nhờ sếp cũ viết thư giới thiệu dịp Tết?
Không nên gộp vào lời chúc Tết. Gửi lời chúc trước, và để việc nhờ vả vào một dịp khác, với một tin nhắn riêng nói rõ mục đích.
Nhắn tin chúc Tết sếp cũ nên viết gì?
Ngắn gọn: chúc sức khoẻ, gia đình bình an, cảm ơn một điều cụ thể đã học được khi làm cùng. Không nhắc chuyện công ty cũ, không kể chuyện chỗ mới.
